Kedilerde Gençlik Hastalığı – Panleukopenia

Kedilerde Gençlik Hastalığı Tanımı, Belirtileri,Teşhisi, Korunma Yolları

(Feline Distemper-Cat Panleukopenia, Panlökopeni  )

Kedilerde Gençlik Hastalığı Feline panleukopenia

Kedilerde Gençlik Hastalığı Feline panleukopenia

Teşhis


Tanıtım

Panlökopeni, Panleukopenia , kedi bulaşıcı enteritis veya kedi Kanlı İshal hastalığı olarak da bilinir. Kedi Gençlik Hastalığı, teşhis etmek kolay değildir. Ancak, çoğu durumda, fiziksel muayene, öykü (anamnez) , klinik belirti (semptom) bazı kan testleri ile ön tanı konulabilir.

Gençlik Hastalığının Tanısı Nasıl Konulur?

Kedi Gençlik Virüsü, bağışıklık sisteminin temel parçaları olan, beyaz kan hücrelerine (lökositler), saldırmak için özelleşmiştir. Beyaz kan hücrelerinin azalmasına yol açar bu duruma lökopeni denir. Bu durum kedinin diğer hastalıklara da açık hale gelmesine sebebiyet verir. Şiddetli gastrointestinal (mide -bağırsak) semptomlar ortaya çıkar. Durmayan ve kanamalı bir ishal başlar. İshalle birlikte kırmızı kan hücreleri de azalır bu duruma ise anemi (kansızlık) denir. Kansızlığı takiben solunum ve kalp problemleri baş gösterir.

Kesin teşhis için birçok laboratuvar metod bulunmaktadır. Bunlar immünofloresan antikor testi (IFA), polimeraz zincir reaksiyonu testleri (PCR), serolojik muayene (spesifik kan testleri) ve virüs izolasyonudur.
Bununla birlikte, bu testler, zaman ve emek-yoğun testler olduğundan maliyetleri yüksektir.

Kedi Kanlı İshal enfeksiyonunun klinik belirtileri ortaya çıktıktan sonra tam bir iyileşme için maalesef çokça şans bulunmamaktadır. Acil ve yoğun bir , genel durumu düzeltmeye yönelik destek tedavi ile yaşam kalitesini artırmaya yönelik çalışmalar gerekmektedir.

Kediler de Panlökopeni Tanımı

Kedi bulaşıcı enterit olarak da bilinen  Kanlı İshal hastalığı nın en bilinen ismi panlökopeni dir (panleukopenia), öncelikle yavru kediler ile karma aşısı yapılmamış yaşlı kedilerde  akut şiddetli enfeksiyona yol açan , son derece bulaşıcı bir hastalıktır. Etken köpeklerde distemper a neden olan virüs ile ilgili olmasa bile daha çok gençleri etkilediği için kedi distemper solarak adlandırılır.  Panlökopeni  virusu hızla bölünen hücreleri ile  sindirim sistemi, özellikle de tüm vücut dokularını etkiler. En sık görülen semptomlar; kusma, ishal, dehidrasyon, depresyondur.

Kedigiller Panlökopeni Nedenleri

Kedi gençlik virusu sıklıkla viral organizmalara rezervuar görevi yapan vahşi rakun, dağ gelinciği( ferret) , vizon gibi hayvanlara bulaşabilir. Virüs ile enfekte olan hayvanların vücut salgılarıyla özellikle dışkıları ile  6 hafta içinde saçılmaya başlar ve çoğu dezenfektanlara karşı dayanıklı olan virus , aylarca yıllarca ortamda  canlı kalabilirler

Kediler enfekte dışkı, tükürük salıgıları veya cansız nesneler ( ayakkabı, yiyecek artıkları, havlular, kıyafetler, mama kapları, su kapları, tuvalet kapları vb. ) vasıtasıyla viral parçacılara direk maruz kaldığında , aşılanmamışlarsa hastalığa yakalanmaları kaçınılmazdır. Hamilelerde rahimiçi (intrauterin) bulaşma olduğu da unutulmamalı ve gebelik öncesinde müstakbel anne kediler aşılanmalıdır.

 

Önlem Alma


Gençlik Hastalığı Nasıl Önlenir?

Aşılama Kedilerde Gençlik Hastalığı önlenmesi için son derece etkilidir. Hem canlı modifiye hem de inaktif viral aşılar mevcuttur, ancak modifiye edilmiş canlı (zayıflatılmış) aşılar daha etkili olduğu ve daha hızlı immünolojik yanıt oluştuğu için tercih edilmektedirler. Bu iki tür aşı deri altı,kas içi, yada burun boşluğundan uygulanabilir. Hamile kediler ile  6 haftadan daha genç yavrular  olumsuz etkilenebilecekleri ve yeterli immun yanıt oluşmayacağı için aşılanmamalıdırlar.

8 haftadan büyük sağlıklı kediler 3-4 hafta ara ile iki kez aşılanmalı ve geçerli aşı protokolleri her yıl  tekrarlanmalıdır ( rapel )

DİKKAT!! Kedi Gençlik Virüsü son derece dayanıklıdır, aylarca, yıllarca, toprak , fayans, halı ve mobilya arasındaki çatlakları yaşayabilir. Ortamdan virüsü kaldırmak için en etkili yöntemlerden biri hipoklorikasit ile  suyun  1:32 oranında karıştırılması ile hazırlana çözelti ile iyice dezenfekte edilmesidir.

Özel Notlar

Adının kaynağı  ; Gençlik Virüsü asıl  hedefi olan , beyaz kan hücreleri ne (beyaz kan hücreleri, aynı zamanda lökositler olarak bilinmektedir; panlökopeni ; dolaşan beyaz kan hücrelerinin anormal şekilde düşüşüne verilen isimdir )saldırır .

Kedilerde Gençlik Hastalığı uygun ve rutin aşılar ile  büyük ölçüde önlenebilir. İnsanlara bulaşmaz (zoonoz değil) ancak vahşi kedi türlerine bulaşabilir.

Tanıtım

ABD lerinde uygulanan katı aşılama programları sayesinde panlökopeni virusü etkisini oldukça yitirmiştir. Yalnızca kedilerin topluca yaşadığı özel barınaklar ile vahşi yaşandaki kedigillerde bulunmaktadır.

Kedigiller de  panlökopeni belirtileri ;

Etkilenen kediler enfeksiyon ile ilgili hiçbir klinik belirti göstermeyebilir. Klinik belirtiler ortaya çıktığında , köpek kanlı ishaline yakın belirtiler görüldüğünden “in parvo” dönem larak adlandırılır ve  virüse maruz kaldıktan yaklaşık 2-10 gün sonra aşağıdaki belirtilerden bir yada bir kaçı görülebilir;

  • Depresyon
  • Uyuşukluk
  • Zayıflık
  • İştah kaybı (iştahsızlık; anoreksi)
  • Ateş (yüksek)
  • Kusma (köpüklü, sarımsı safra-çalan kusmaları üretimi)
  • İshal (erken veya geç, hastalığın seyrinde görünebilir, sarı ve / veya taze kan çizgili olabilir)
  • Dehidratasyon
  • Karın ağrısı (genellikle şiddetli ve zayıflatıcı )
  • Ağlamaklı ses çıkarma / ağlama
  • Fetal ölüm
  • Düşük
  • “Fading kitten” sendromu
  • Zihinsel anormallikler

Serebellar hipoplazi sonrasında inkoordinasyon, titrek yürüyüş, titreme, görülebilir.

Ani ölüm (klinik belirtileri ortaya çıkmadan önce gerçekleşebilir; zehirlenme ile oluşan ani ölüme benzeyebilir)
Gastrointestinal etkilerinin yanı sıra, kedi Gençlik Virüsü kan sistemi, sinir sistemi, göz ve göz ile ilgili dokular, üreme sistemi ve lenfatik sisteme de saldırabilir. Virüs % 90 mortalite (ölüm oranı) veya yenidoğanlarda kalıcı beyin hasarına yol açar. Ayrıca sekunder / fırsatçı enfeksiyonlar da sık sık bakteriyel enfeksiyonlara yol açabilir. Kimi zaman gerçek ölüm nedeni ikincil enfeksiyonlar olabilir.

Kedi panleukopenia vakalarının çoğu subklinik (klinik belirti vermeyen) olmakla birlikte, klinik semptomlar ortaya çıktıktan sonra ,  ölüm oranları oldukça yüksektir.


Engelleme ve Tedaviye Hazırlık

Tedavi Seçenekleri

Yeni teknikler ve antiviral ajanlar ile tedavi oranı yükselse de kediler için en korkutucu hastalıklardan biridir.Tedavi protokolleri yalnızca profesyonelleri ilgilendirdiği için bu bölümde anlatılmayacaktır.

Kedi panlökopeni tedavisi genellikle en az bir hafta sürer ancak tedavi sonrası nekahat deönemi haftalar hatta aylar sürebilir.

Prognoz

Ne yazık ki, kedigiller panlökopeni tedavisi genç kedilerde yaşlılara nazaran daha zordur bu nedenle yavrularda prognoz pek de parlak değildir. Yaşlı kediler de hastalık sonrası hayatta kalma olasılığı daha fazladır.

Bir kedi , Kanlı İshal enfeksiyon sonrasında hayatta  kalmış ise, normalde hiçbir kalıcı yan etkisi olmayacaktır ve hastalığa yaşam boyu bağışıklık kazanacaklardır. Ancak, birkaç hafta süreyle tüm vücut salgılar ile virüsü saçmaya devam edecektir. Bu sebeple tedavi sonrası yeteri kadar süre geçmeden yeni ve aşısız bir kedi ile biraraya getirilmemelidirler.


 

Veteriner Hekim M. Özgür ŞİMŞEK ve konusunda uzman diğer veteriner hekimlerimizin yazılarına ulaşmak için Ansiklopedi sayfamıza göz atabilirsiniz.


Comments

  1. Sinem K. - 28 Mart 2018 at 10:26 - Cevapla

    Merhabalar, 4 aylik disi british short hair kedim var. Dun sabah kumunun yanindaki zemine mukus kivaminda kakasini damlattigini gordum. Damlattigi kakasinda kan vardi. Hemen kumunu kontrol ettim ishal olmus ve diskisinin yesile calan rengi oldugunu gordum. Hemen veterinere goturdum. Kan testi yaptilar, Neu degeri dusuk ciktigi icin genclik hastaligi testi yapacagiz dediler. Cubuk yardimiyla poposundan diski ornegi aldilar. Test negatif cikti. Mama degisikligi oldugu icin ya da besinsel bir alerji gelistigi icin olabilir dediler ve antibiyotige basladir. Bugun tekrar kontrole gidecegiz. Butun yorumlari okudum, endisem su genclik hastaligi testi hastaligin ilk basinda dogru sonuc verir mi? Kedim de kusma, mutsuzluk, istah da azalma herhangi bir belirti yok. Asilari dogru periyotlarda ve eksiksiz olarak yapildi. Bugun gittigimde tekrar genclik testi yaptiralim mi? Yoksa 1 seferlik test yeterli midir? Yardimlariniz icin simdiden tesekkur ediyorum.

  2. Funda - 13 Nisan 2018 at 14:12 - Cevapla

    Merhaba.1 buçuk aylık erkek british shorthair kedim 3 gündür hiç bişey yemiyor dün geceden beri kusması var bugün köpük şeklinde kusmaya başladı halsiz çok bitkin durumda. Aşıları tam bi hafta önce gözleri enfeksiyon olmuştu üç gün boyunca veterinere götürdüm iğne yapıldı gözleri iyileşti ama bu kez de iştahsızlık ve kusma başladı bugün tekrar götürdüm veterinere vitamin ve bağırsaklarını çalıştırmak için iğne yapıldı yarın tekrar götürücem. Acaba gençlik hastalığı olabilir mi?

  3. Melike - 20 Nisan 2018 at 18:12 - Cevapla

    Benim kesim 1 haftadır belki daha fazladır ishal 1 yaşında 2 gündür kakası kanlanmaya başladı biraz biraz karma aşışı henüz olmadı karma aşı olmadığı için olabilir mi? Karma aşısını yaptırsak geçer mi? Bir diğer sebep ise biz aniden mama değiştirdik bunun yüzünden ishal olmuş olabilir mi ? Tehlikeli midir? Evde bi tedavisi yapılabilir mi?

  4. Nur - 1 Haziran 2018 at 09:32 - Cevapla

    Kedimin bir kaç gündür ateşi oldukça yüksek, iştahsızlık,ve zayıflama var ayrıca ishal veterinere götürdük şurup felan verdi ama yemek yemiyor ne yapmalıyım? Lütfen cevaplar mısınız ?

  5. Sevim - 9 Haziran 2018 at 13:11 - Cevapla

    Merhaba benim 13 yaşında kedim var 2 yıl önce epilepsiye yakslandı keppra kullaniyoruz her aşı yaptirdigımda kriz gecirdi oyuzden 10 aydır aşı yaptirmadim asılarina devam etmelimiyim ve bu asilar hangileri olmalı birde kedim hic dısari cikmadigi halde kuduz asisı yapmislar gerekli degil tşkkr ler

    • Mustafa Özgür Şimşek - 9 Haziran 2018 at 14:02 - Cevapla

      Sayın Sevim Keleş,
      Öncelikle Geçmiş olsun dileklerimi sunuyorum.
      Epilepsi, sebebi tam olarak tespit edilemesi güç bir hastalıktır.En sık nedenleri zor doğum, kafa travmaları,beyin damarlarındaki hasarlar, tümörlerdir. İdiopathic Epilepsy ( sara ); kasılma, kriz, altına kaçırma gibi semptomlarla kendini gösteren nörolojik bir hastalıktır.
      Tanısı ,hemogram, biyokimya analizleri,hormon analizleri, spinal sıvı analizlerinin yanı sıra bilgisayarlı tomografi( BT) ve MRi ile konulmaktadır.
      Kedilerde aşılama, hastalıklardan korunma konusunda çok büyük önem arz etmektedir.Konu ile ilgili detaylı bilgiyi “kedime hangi aşıyı yaptırmalıyım” linkinden ulaşabilirsiniz.
      Kedinize aşının yapılıp yapılmaması konusunda fikir beyan etmek için, aşıların titrasyonlarını belirlemek gerekmektedir.
      Konu ile ilgili Hekiminiz ile yada Kliniğimiz hekimleri ile iletişime geçebilirsiniz.
      Geçmiş olsun Dileklerimle.
      Petmania Ekibi Adına;
      M. Özgür Şimşek
      Veteriner Hekim

  6. Zümre - 10 Haziran 2018 at 14:21 - Cevapla

    Merhaba, annesi tarafından atılmış bir sokak kedisini sahiplendim. Çok akıllı ve çok oyuncu bir kediydi. Evimizin bahçesinde bakıyorduk. Yaklaşık 4 haftalık olduğu için şırınga yardımıyla sulandırılmış süt ve yaş mama ile besliyordum. Ancak büyük bi kedi bizim miniği boğmaya çalışmış. Kediyi kurtardıktan sonra ısırdığı yere (boyun) hemen baticon döktük. Kendisi bi kaç gün psikolojik olarak etkilendiği için keyifsizdi. Daha sonra tekrar düzeldi. Oyunlar oynamaya devam etti. Ancak sadece 1 günde bi anda halsizleşti, iştahsızlaştı, ve sürekli uyku haline büründü. Ertesi gün ise ayağa dahi kalkamaz hale geldi. Çok korktuk ve bir veteriner hekim çağırdık. Kendisi pembe bir hap verdi bize onu içirmemizi ve gözlemlememizi söyledi. İçirdik ve hiçbir tesir etmediğini aksine daha da kötüleştiğini gördük. Hal böyle olunca Başka bir veterinere götürdük. Sıvı kaybı yaşadığını ve gençlik hastalığına yakalandığını söyledi. Serum verdi ve iki taraftan iğneler vurdu. Yaş mamaya devam etmemizi söyledi, sizce kedimiz yaşamaya devam eder mi? Çok badireler atlattı ama onu kaybetmek istemiyoruz. 4 gün daha tedaviye devam edeceğiz, sabah akşam serum ve iğneler alıcak. Sizce ona yararı olabilecek başka neler yapabiliriz?

  7. Mesim - 1 Temmuz 2018 at 21:12 - Cevapla

    Merhaba, kedim iki gündür yemek yemiyor yalnızca uyuyor serin yerlerde, zorla yedirursekde kusuyor, zoomarkettde hayvan bakicisi sicakdan olduğunu ve normal oldugunu söylüyor ama ölür diye korkuyorum çok halsizleşdi oynamıyir hiç cinsi sibir anqorası yardımcı olursanlz sevinirim

    • Mustafa Özgür Şimşek - 2 Temmuz 2018 at 01:11 - Cevapla

      Öncelikle geçmiş olsun dileklerimi sunuyorum.
      Kediler de yemek yememek ve kusmak bir çok hastalığın habercisi olabilir,
      bunların içinde en çok rastlanılanları;
      * yabancı cisimler
      * mide ülseri
      * tüy yumakları
      * pankreatid
      * bakteriyel hastalıklar
      * viral hastalıklar
      * paraziter hastalıklardır.
      en kısa sürede yakın bir hekime muayene ettirmenizi tavsiye derim.
      Petmania Ekibi Adına
      Veteriner Hekim
      M. Özgür ŞİMŞEK

  8. Su - 3 Temmuz 2018 at 03:20 - Cevapla

    Merhaba kedimi yaklaşık 15 gün önce bir arkadaşım dağda bulmuş pireli ve çok bitkin durumdaymış veteriner hekime götürüp dış parazit için tedavisini yaptırmış. Bende bir hafta kadar önce sahiplendim, eve getirdim. İlk evcil hayvan sahiplenişim oluyor.Sütü sucak suyu ve süt tozunu karıştırıp biberonla besledim. Çok ufak 30 günlük bir kedi. Karın kısmı çok şişti veterinere götürdüm bir hafta sonra gel iç parazit Tedavisi uygulayalım dediler. Bir haftadır benimle ve çok oyuncu sürekli üzerime tırmanıyor çok güzel besleniyor oyunlar oynuyordu.2 gün önce kuru mama da aldım çok az yedi kuru mamasını.Bugün halsizleşti adım atacak hali Yok gibiydi günde bir biberon süt içen kedi bir parmak bile sütü içmedi. Veteriner hekime götürdüm iç parazit tedavisini uyguladı olur öyle dedi. Eve getirdim ama hala hali yok yine bir şey yemedi. Tuvaletini de çok az yaptı napacağımı bilmiyorum. Normal de çok hareketli ve oyuncuydu bütün adım bile atmıyor ve sürekli uyuyor bana akıl verir misiniz? Teşekkür ederim

    • Murat Aytaç - 5 Temmuz 2018 at 15:34 - Cevapla

      Bu tip soruları kedinizi muayene yapan,ilaç uygulayan hekiminize sormalısınız.Bu tip hassas konularda bizim bir yönlendirme yapma,yorumda bulunma sansımız maalesef ki yok.Umarım kediniz kısa zamanda toparlar.

  9. ÖZLEM ANDAÇ - 27 Ağustos 2018 at 10:44 - Cevapla

    Merhaba 22.mart 2018 doğumlu iran himalayan kedim var.18 agustosta kusma ve ishal halsizlik ile veterinere götürdüm.Karma aşısı o hafta yapılacaktı ama aşıdan önce gençlik hastalığı tanısı koyuldu.Kedim 5 gün klinikte tedavi gördükten sonra atlattığı söylenerek taburcu olsu ve kusması ishali düzelmişti.Taburcu olalı 6 gün oldu fakat kedim dün tekrar kustu ve hiç bişey yemiyor.Okudugum yorumlarda 10 günü atlatmış olması gerekiyor denildi.Yaş mama verilmiş klinikte ve maması değiştiği için olabilir deniliyor.ben hastalığın bitmediğiyle ilgili korkuya düştüm.Geldiği günden bu yana hiç birsey yoktu ama 2 gündür çook halsiz ve yemek yemiyor 1 sefer yedi onu da kustu.Sürekli öğme var kusmaya çalışma gibi ve yemediği için kaka yapmadı o yüzden ishal mi bilmiyorum ne yapmalıyım yardımınız lütfen

    • Murat Aytaç - 27 Ağustos 2018 at 12:37 - Cevapla

      Merhaba
      Anlattığınız durumda kedinizin kliniğe giderek gerekli testleri olduktan sonra muayenesinin yapılması gerekmekte.Geç kalmadan kliniğe gitmenizi tavsiye ederiz.
      Geçmiş olsun



Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir