Kedilerde Gençlik Hastalığı – Panleukopenia

Kedilerde Gençlik Hastalığı Tanımı, Belirtileri,Teşhisi, Korunma Yolları

(Feline Distemper-Cat Panleukopenia, Panlökopeni  )

Kedilerde Gençlik Hastalığı Feline panleukopenia

Kedilerde Gençlik Hastalığı Feline panleukopenia

Teşhis


Tanıtım

Panlökopeni, Panleukopenia , kedi bulaşıcı enteritis veya kedi Kanlı İshal hastalığı olarak da bilinir. Kedi Gençlik Hastalığı, teşhis etmek kolay değildir. Ancak, çoğu durumda, fiziksel muayene, öykü (anamnez) , klinik belirti (semptom) bazı kan testleri ile ön tanı konulabilir.

Gençlik Hastalığının Tanısı Nasıl Konulur?

Kedi Gençlik Virüsü, bağışıklık sisteminin temel parçaları olan, beyaz kan hücrelerine (lökositler), saldırmak için özelleşmiştir. Beyaz kan hücrelerinin azalmasına yol açar bu duruma lökopeni denir. Bu durum kedinin diğer hastalıklara da açık hale gelmesine sebebiyet verir. Şiddetli gastrointestinal (mide -bağırsak) semptomlar ortaya çıkar. Durmayan ve kanamalı bir ishal başlar. İshalle birlikte kırmızı kan hücreleri de azalır bu duruma ise anemi (kansızlık) denir. Kansızlığı takiben solunum ve kalp problemleri baş gösterir.

Kesin teşhis için birçok laboratuvar metod bulunmaktadır. Bunlar immünofloresan antikor testi (IFA), polimeraz zincir reaksiyonu testleri (PCR), serolojik muayene (spesifik kan testleri) ve virüs izolasyonudur.
Bununla birlikte, bu testler, zaman ve emek-yoğun testler olduğundan maliyetleri yüksektir.

Kedi Kanlı İshal enfeksiyonunun klinik belirtileri ortaya çıktıktan sonra tam bir iyileşme için maalesef çokça şans bulunmamaktadır. Acil ve yoğun bir , genel durumu düzeltmeye yönelik destek tedavi ile yaşam kalitesini artırmaya yönelik çalışmalar gerekmektedir.

Kediler de Panlökopeni Tanımı

Kedi bulaşıcı enterit olarak da bilinen  Kanlı İshal hastalığı nın en bilinen ismi panlökopeni dir (panleukopenia), öncelikle yavru kediler ile karma aşısı yapılmamış yaşlı kedilerde  akut şiddetli enfeksiyona yol açan , son derece bulaşıcı bir hastalıktır. Etken köpeklerde distemper a neden olan virüs ile ilgili olmasa bile daha çok gençleri etkilediği için kedi distemper solarak adlandırılır.  Panlökopeni  virusu hızla bölünen hücreleri ile  sindirim sistemi, özellikle de tüm vücut dokularını etkiler. En sık görülen semptomlar; kusma, ishal, dehidrasyon, depresyondur.

Kedigiller Panlökopeni Nedenleri

Kedi gençlik virusu sıklıkla viral organizmalara rezervuar görevi yapan vahşi rakun, dağ gelinciği( ferret) , vizon gibi hayvanlara bulaşabilir. Virüs ile enfekte olan hayvanların vücut salgılarıyla özellikle dışkıları ile  6 hafta içinde saçılmaya başlar ve çoğu dezenfektanlara karşı dayanıklı olan virus , aylarca yıllarca ortamda  canlı kalabilirler

Kediler enfekte dışkı, tükürük salıgıları veya cansız nesneler ( ayakkabı, yiyecek artıkları, havlular, kıyafetler, mama kapları, su kapları, tuvalet kapları vb. ) vasıtasıyla viral parçacılara direk maruz kaldığında , aşılanmamışlarsa hastalığa yakalanmaları kaçınılmazdır. Hamilelerde rahimiçi (intrauterin) bulaşma olduğu da unutulmamalı ve gebelik öncesinde müstakbel anne kediler aşılanmalıdır.

 

Önlem Alma


Gençlik Hastalığı Nasıl Önlenir?

Aşılama Kedilerde Gençlik Hastalığı önlenmesi için son derece etkilidir. Hem canlı modifiye hem de inaktif viral aşılar mevcuttur, ancak modifiye edilmiş canlı (zayıflatılmış) aşılar daha etkili olduğu ve daha hızlı immünolojik yanıt oluştuğu için tercih edilmektedirler. Bu iki tür aşı deri altı,kas içi, yada burun boşluğundan uygulanabilir. Hamile kediler ile  6 haftadan daha genç yavrular  olumsuz etkilenebilecekleri ve yeterli immun yanıt oluşmayacağı için aşılanmamalıdırlar.

8 haftadan büyük sağlıklı kediler 3-4 hafta ara ile iki kez aşılanmalı ve geçerli aşı protokolleri her yıl  tekrarlanmalıdır ( rapel )

DİKKAT!! Kedi Gençlik Virüsü son derece dayanıklıdır, aylarca, yıllarca, toprak , fayans, halı ve mobilya arasındaki çatlakları yaşayabilir. Ortamdan virüsü kaldırmak için en etkili yöntemlerden biri hipoklorikasit ile  suyun  1:32 oranında karıştırılması ile hazırlana çözelti ile iyice dezenfekte edilmesidir.

Özel Notlar

Adının kaynağı  ; Gençlik Virüsü asıl  hedefi olan , beyaz kan hücreleri ne (beyaz kan hücreleri, aynı zamanda lökositler olarak bilinmektedir; panlökopeni ; dolaşan beyaz kan hücrelerinin anormal şekilde düşüşüne verilen isimdir )saldırır .

Kedilerde Gençlik Hastalığı uygun ve rutin aşılar ile  büyük ölçüde önlenebilir. İnsanlara bulaşmaz (zoonoz değil) ancak vahşi kedi türlerine bulaşabilir.

Tanıtım

ABD lerinde uygulanan katı aşılama programları sayesinde panlökopeni virusü etkisini oldukça yitirmiştir. Yalnızca kedilerin topluca yaşadığı özel barınaklar ile vahşi yaşandaki kedigillerde bulunmaktadır.

Kedigiller de  panlökopeni belirtileri ;

Etkilenen kediler enfeksiyon ile ilgili hiçbir klinik belirti göstermeyebilir. Klinik belirtiler ortaya çıktığında , köpek kanlı ishaline yakın belirtiler görüldüğünden “in parvo” dönem larak adlandırılır ve  virüse maruz kaldıktan yaklaşık 2-10 gün sonra aşağıdaki belirtilerden bir yada bir kaçı görülebilir;

  • Depresyon
  • Uyuşukluk
  • Zayıflık
  • İştah kaybı (iştahsızlık; anoreksi)
  • Ateş (yüksek)
  • Kusma (köpüklü, sarımsı safra-çalan kusmaları üretimi)
  • İshal (erken veya geç, hastalığın seyrinde görünebilir, sarı ve / veya taze kan çizgili olabilir)
  • Dehidratasyon
  • Karın ağrısı (genellikle şiddetli ve zayıflatıcı )
  • Ağlamaklı ses çıkarma / ağlama
  • Fetal ölüm
  • Düşük
  • “Fading kitten” sendromu
  • Zihinsel anormallikler

Serebellar hipoplazi sonrasında inkoordinasyon, titrek yürüyüş, titreme, görülebilir.

Ani ölüm (klinik belirtileri ortaya çıkmadan önce gerçekleşebilir; zehirlenme ile oluşan ani ölüme benzeyebilir)
Gastrointestinal etkilerinin yanı sıra, kedi Gençlik Virüsü kan sistemi, sinir sistemi, göz ve göz ile ilgili dokular, üreme sistemi ve lenfatik sisteme de saldırabilir. Virüs % 90 mortalite (ölüm oranı) veya yenidoğanlarda kalıcı beyin hasarına yol açar. Ayrıca sekunder / fırsatçı enfeksiyonlar da sık sık bakteriyel enfeksiyonlara yol açabilir. Kimi zaman gerçek ölüm nedeni ikincil enfeksiyonlar olabilir.

Kedi panleukopenia vakalarının çoğu subklinik (klinik belirti vermeyen) olmakla birlikte, klinik semptomlar ortaya çıktıktan sonra ,  ölüm oranları oldukça yüksektir.


Engelleme ve Tedaviye Hazırlık

Tedavi Seçenekleri

Yeni teknikler ve antiviral ajanlar ile tedavi oranı yükselse de kediler için en korkutucu hastalıklardan biridir.Tedavi protokolleri yalnızca profesyonelleri ilgilendirdiği için bu bölümde anlatılmayacaktır.

Kedi panlökopeni tedavisi genellikle en az bir hafta sürer ancak tedavi sonrası nekahat deönemi haftalar hatta aylar sürebilir.

Prognoz

Ne yazık ki, kedigiller panlökopeni tedavisi genç kedilerde yaşlılara nazaran daha zordur bu nedenle yavrularda prognoz pek de parlak değildir. Yaşlı kediler de hastalık sonrası hayatta kalma olasılığı daha fazladır.

Bir kedi , Kanlı İshal enfeksiyon sonrasında hayatta  kalmış ise, normalde hiçbir kalıcı yan etkisi olmayacaktır ve hastalığa yaşam boyu bağışıklık kazanacaklardır. Ancak, birkaç hafta süreyle tüm vücut salgılar ile virüsü saçmaya devam edecektir. Bu sebeple tedavi sonrası yeteri kadar süre geçmeden yeni ve aşısız bir kedi ile biraraya getirilmemelidirler.


 

Veteriner Hekim M. Özgür ŞİMŞEK ve konusunda uzman diğer veteriner hekimlerimizin yazılarına ulaşmak için Ansiklopedi sayfamıza göz atabilirsiniz.


Comments

  1. Sinem K. - 28 Mart 2018 at 10:26 - Cevapla

    Merhabalar, 4 aylik disi british short hair kedim var. Dun sabah kumunun yanindaki zemine mukus kivaminda kakasini damlattigini gordum. Damlattigi kakasinda kan vardi. Hemen kumunu kontrol ettim ishal olmus ve diskisinin yesile calan rengi oldugunu gordum. Hemen veterinere goturdum. Kan testi yaptilar, Neu degeri dusuk ciktigi icin genclik hastaligi testi yapacagiz dediler. Cubuk yardimiyla poposundan diski ornegi aldilar. Test negatif cikti. Mama degisikligi oldugu icin ya da besinsel bir alerji gelistigi icin olabilir dediler ve antibiyotige basladir. Bugun tekrar kontrole gidecegiz. Butun yorumlari okudum, endisem su genclik hastaligi testi hastaligin ilk basinda dogru sonuc verir mi? Kedim de kusma, mutsuzluk, istah da azalma herhangi bir belirti yok. Asilari dogru periyotlarda ve eksiksiz olarak yapildi. Bugun gittigimde tekrar genclik testi yaptiralim mi? Yoksa 1 seferlik test yeterli midir? Yardimlariniz icin simdiden tesekkur ediyorum.

  2. Funda - 13 Nisan 2018 at 14:12 - Cevapla

    Merhaba.1 buçuk aylık erkek british shorthair kedim 3 gündür hiç bişey yemiyor dün geceden beri kusması var bugün köpük şeklinde kusmaya başladı halsiz çok bitkin durumda. Aşıları tam bi hafta önce gözleri enfeksiyon olmuştu üç gün boyunca veterinere götürdüm iğne yapıldı gözleri iyileşti ama bu kez de iştahsızlık ve kusma başladı bugün tekrar götürdüm veterinere vitamin ve bağırsaklarını çalıştırmak için iğne yapıldı yarın tekrar götürücem. Acaba gençlik hastalığı olabilir mi?

  3. Melike - 20 Nisan 2018 at 18:12 - Cevapla

    Benim kesim 1 haftadır belki daha fazladır ishal 1 yaşında 2 gündür kakası kanlanmaya başladı biraz biraz karma aşışı henüz olmadı karma aşı olmadığı için olabilir mi? Karma aşısını yaptırsak geçer mi? Bir diğer sebep ise biz aniden mama değiştirdik bunun yüzünden ishal olmuş olabilir mi ? Tehlikeli midir? Evde bi tedavisi yapılabilir mi?



Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir